Doelstelling Masterplan orgaandonatie niet gehaald!

#ADRteam_WCEENDHet ministerie van VWS heeft 19 december 2014 veel bekend gemaakt over het Masterplan Orgaandonatie in een brief aan de Tweede Kamer. Op de website van de NTS werd hier als volgt duiding aan gegeven “Vertrouwen om door te gaan op ingeslagen weg”.  Onze eerste reactie vindt u hieronder samengevat.

Wij van … adviseren toch …

Het Masterplan Orgaandonatie is medio 2008 tot stand gekomen, omdat het beter moest en beter kon. De opstellers wilden een stijging van minimaal 25% en zagen 50% als wenselijk. Het toenmalige kabinet heeft echter besloten te streven naar een stijging van 25% maar dan wel t.o.v. van een gemiddelde van 3 jaar. Het kabinet heeft destijds het belangrijkste advies om het donorregistratiesysteem te wijzigen niet ingevoerd, ondanks een te verwachten stijging hierdoor van 15%. Het kabinet dacht dat het met andere initiatieven en veel geld ook zou lukken om de (verlaagde) doelstelling te halen.

Met trots toont VWS nu de resultaten van dat beleid.

2005-2007 2013
Geëffectueerde donoren 224 255 14%
Orgaantransplantaties 635 706 11%

Als eerste constateren wij dat de doelstelling niet is gehaald! Bovendien geven bovenstaande getallen geen eerlijke vergelijking. VWS vergelijkt hier een gemiddelde van 3 jaar met de aantallen van 1 jaar. Dat is niet sterk, maar niet juist, omdat de aantallen per jaar flink kunnen fluctueren. Vergelijk je 2013 bijvoorbeeld met het jaar 2007, het jaar waarna iedereen vond dat het beter moest en kon en het Masterplan van start is gegaan, dan is de score:

2007 2013
Geëffectueerde donoren 257 255 -1%
Orgaantransplantaties 729 706 -3%

Een gewogen beeld doet meer recht. Daarom vergelijken wij de 3 uitgangenjaren met het gemiddelde van de afgelopen 3 Masterplan jaren sindsdien.

2005-2007 2011-2013
geëffectueerde donoren 224 242 8%
Orgaantransplantaties 635 704 11%

Dat is geen +25% laat staan +50% t.o.v. 2007.  Meer cijfers en lange termijn trend.

Verder vallen ons vele andere zaken op die wij hieronder groeperen.

Het inzoomen op het aantal registraties en de ‘Nederland zegt Ja’ campagne om zo hier iets positief over te berichten. Hoeveel geld dit heeft gekost en wat de doelstelling was, staat nergens vermeld. We mogen er toch van uitgaan dat het doel was een ruime meerderheid van Nederland zelf een keuze te laten maken. Wat die keuze is, moet voor de overheid niet uitmaken. Volgens ons, 2MH, is er ondanks de vele miljoenen euro vrijwel niks veranderd, waardoor de meeste Nederlanders nog steeds, veelal onbewust, hun nabestaanden laten beslissen op dat onmogelijke moment. Meer over de donorregistraties en kosten. Hiermee is het grote manco in de donorketen onveranderd groot gebleven. Daar rept zowel VWS als de NTS vreemd genoeg niet over.

De minister stelt in haar brief dat het donorpotentieel in de periode verminderd is, maar dat het desondanks beter is gegaan. Wellicht klopt deze eerste bewering maar ze onderbouwt het niet. Kijken we zelf met een snelle blik naar de cijfers, en zo ook in het KPMG rapport op pagina 115, dan lijkt deze trend niet zichtbaar. Wat de minister wel benoemd is dat de afgelopen jaren de leeftijdgrenzen om organen te doneren zijn opgerekt en dat er meer marginale donoren bij zijn gekomen. Beiden zijn punten die juist het donorpotentieel hadden moeten vergroten!

De minister schrijft tot slot in haar brief dat zij een onderzoek heeft laten actualiseren dat destijds in het kader van het Masterplan is uitgevoerd naar het draagvlak en effect van verschillende beslissystemen. Het onderzoek mag volgens 2MH direct in de onderste bureau la verdwijnen omdat je, als je een onderzoek wil herhalen, dezelfde systemen moet vergelijken en dat is niet het geval. Verder is op zijn minst opmerkelijk dat er gesteld wordt, dat volgens dit opinieonderzoek in het huidig beslissysteem 51% van de Nederlanders zich met een Ja zou registeren. Die getallen gebruikt de minister om te vergelijken. Dat staat in schril contrast met de feitelijke registratie en voorkeuren die nu door mensen zijn aangegeven. Immers, slechts 25% van de Nederlandse bevolking staat momenteel als donor geregistreerd. Tevens zou o.b.v. dit opinieonderzoek slechts 27% zich niet registeren in het huidig systeem. De realiteit is dat het percentage niet-geregistreerden sinds de invoering van het huidig systeem (1996) rond de 60% schommelt. Het onderzoek rekent door met deze hypothetische getallen en laat na de getallen te gebruiken van de huidige praktijk. Had ze dat laatste wel gedaan dan zou de conclusie van het opinieonderzoek luidden dat het huidige systeem minder effectief is. Iets wat ook klopt met de realiteit! Eens te meer blijkt dat bij dit soort onderzoek toekomstig gedrag van mensen zich niet laat voorspellen. Een uitspraak over daadwerkelijke effectiviteit van een systeem op basis van een dergelijk kleinschalig opinieonderzoek kan dan ook niet getrokken worden. Tot slot valt ons op dat alle in het onderzoek genoemde systemen op genoeg draagvlak in de bevolking kunnen rekenen, zo ook ADR. Meer over het draagvlak dat ADR onder de Nederlandse bevolking geniet vindt U hier.

Over het KPMG onderzoek m.b.t. de ziekenhuis initiatieven kunnen wij ons niet uitspreken. Wel valt ons op dat er geen positief harde conclusies getrokken kunnen worden. Wij zijn wel blij dat Groningse en Leidse initiatieven landelijk (voorlopig) worden voortgezet.

Volgens 2MH zijn positief gepresenteerde cijfers slechts marginaal en soms gezocht. Effectief is de conclusie dat de (minimale) kabinetsstreefdoelen NIET zijn gehaald. Dat VWS daar een draai aan probeert te geven, doet niets af aan het harde feit dat de doelen niet gehaald zijn. Daarom kunnen wij niet anders dan te concluderen dat het advies op basis van deze conclusies door VWS en de NTS om door te gaan op de zelfde weg niet objectief is en soms gezocht. Deze cijfers en alle andere initiatieven vanaf de invoering van de huidige wet in 1996 tonen nogmaals aan dat een systeemwijzing, om de Nederlanders wel zelf de beslissing te laten nemen of ze ooit donor willen worden, noodzakelijk is.

Het wordt tijd voor actieve donorregistratie!

Geplaatst in nieuws, orgaandonatie Getagd met , , , , ,

Orgaandonatie cijfers niet positief genoeg!

De belangrijkste orgaandonatiecijfers over de elf maanden van 2014 blijven positief en daar mogen veel mensen op de wachtlijst blij mee zijn! Toch wil 2MH de cijfers wel relativeren, omdat ze helaas niet positief genoeg zijn! Waarom:

cijfers afkomstig van Eurotransplant & NTS 

Positief:

– Aantal donoren stijgt t/m november 2014 nog met 6% (247), dat was 9% t/m oktober 2014.

– Het aantal transplantaties met postmortale-donororganen stijgt met 13% (717), dat was 21% t/m oktober.

De procentuele afname is het gevolg dat nu meer maanden meetellen en dat elke maand fluctueert. Het percentage transplantaties stijgt harder door meer efficiency (meerdere transplantaties van 1 donor*) wat waarschijnlijk het gevolg is van de ziekenhuis initiatieven en of ruimere criteria.

* (2014 is dat 717/247 = 2.9 tegen 634/22 = 2,7 over de eerste elf maanden 2013.)

– Donatie bij leven blijft licht toenemen, 2% (493)

Neutraal:

– Wachtlijst daalt -8% naar 1071 mensen t.o.v. november 2013.
Dit is een lichte daling t.o.v. vorige maand (1086). Er is echter ook een inactieve wachtlijst die groter is. De wachtlijst kan volgens 2MH dan ook echt geen maatstaf zijn voor succes, de wachttijd op deze lijst is voor een wachtende minstens zo belangrijk.
De recente daling kan vele oorzaken hebben, de NTS berichtte hier op 16 september eindelijk over. Dit bericht geeft echter alleen inzicht in de mensen die wachten op een nier. Na bestudering schreven wij dit blog: Onterecht te positief!

Teleurstellend: 

– Het aantal registraties in het donorregister

Mensen beslissen nog steeds niet zelf. Omdat deze beslissing meestal ontbreekt worden nabestaanden nu begeleid om de een keuze te maken. Dat hoort geen standaard procedure te zijn en daarnaast is het resultaat – de beslissing JA of NEE – erg afhankelijk van de juiste begeleiding door arts en verpleging en de emotionele staat van de nabestaanden op dat moment.

De laatste donorweek was volgens 2MH geweldig maar qua resultaten wederom ronduit teleurstellend. Ook blijken vele extra campagnes en benaderingen van jongeren die 18 jaar worden zeer beperkt.

Waakzaam omdat

het Masterplan Orgaandonatie bijna ten einde is en de cijfers helaas niet positief genoeg zijn.

Het Masterplan heeft op veel vlakken heel veel positieve aandacht opgeleverd en ook veel geld. Dit blijft echter onmisbaar op alle vlakken! Alle elementen dragen daaraan bij en horen elkaar te versterken.

Dus hoe structureel is deze positieve stijging?
Het zijn (voorlopige) cijfers over de eerste elf maanden van 2014. Twee maanden geleden was het nog veel beter t.o.v de zelfde maanden in 2013. Als we alleen naar de cijfers kijken en deze vergelijken met 2007, het jaar waarna het masterplan orgaandonatie startte, is het helaas marginaal beter.

Zal er na vele jaren Masterplan Orgaandonatie voldoende aandacht en geld beschikbaar blijven?
Is het wenselijk dat de meeste mensen niet zelf kiezen en deze moeilijke keuze – veelal onbewust – overlaten aan de nabestaanden? Dat leidt tot meer onwenselijke situaties dan op het eerste oog zichtbaar is. Mede daarom pleitte o.a. de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care onlangs voor een wetswijziging.

Actieve Donorregistratie is volgens 2MH het noodzakelijke fundament om zo de andere elementen versterken (1+1 = 3). Er zijn echter mensen die nog steeds tegen zijn. Welke argumenten zij gebruiken, lees je in de Actieve Donorregistratie discussie: waarom het (nooit) ingevoerd moet worden.

 

Orgaandonatie cijfers  2005 tm 1-12-2014 door 2MH web3

Geplaatst in ActieveDonorRegistratie, nieuws, orgaandonatie Getagd met , , ,

Wat kost één donorregistratie?

Wat kost vermeende solidariteit en zelfbeschikking, want wie niet kiest laat het over aan zijn nabestaanden.

Eindelijk kwam er inzicht in de kosten van werving voor de donnorregistratie, zij het gedeeltelijk.

Zo stond in de brief van de ministers aan de Tweede Kamer ….

Vraag 395:  Wat zijn de totale kosten geweest van de voorlichtingscampagnes tijdens het Masterplan Orgaandonatie?

Antwoord 395: Vanaf 2011 tot en met 2014 is in totaal € 5,8 miljoen besteed aan voorlichtingscampagnes rond orgaandonatie. Voor 2014 is nog uitgegaan van de geraamde bedragen, omdat de facturen nog niet volledig zijn ontvangen.

Volgens 2MH ontbreken er een hoop kosten. De “Nederland zegt Ja campagne” startte veel eerder en zo ook de opstartkosten, IT kosten, Hyves campagne, reclame films maken, Donorweek met BN’ers in 2010, .., . Maar laten we dit voor het gemak bij de berekening op een bierviltje buiten beschouwing laten. Daartegenover kunnen we de indirecte positieve effecten zoals ook benoemd in een jaar evaluatie 2013 (p98 en verder) helaas niet meewegen.

Dan is het aantal registraties van begin 2010 gestegen van 5.552.415 tot 5.814.287 per 31 oktober 2014, dat is een stijging van 261.872 extra registraties*. Stel je deelt de nu alleen bekende directe media kosten voor die jaren van € 5,8 miljoen  door dit aantal extra registraties, dan kom je op  minimaal € 22,15 per registratie. Wetende dat de oorspronkelijke kosten hoger liggen dan door het ministerie nu opgegeven. Lees meer ›

Geplaatst in nieuws, orgaandonatie Getagd met , , , ,

waarom Actieve Donor Registratie (nooit) ingevoerd moet worden:

Wij, 2MH, zijn groot voorstander van een actief donorregistratie (ADR) systeem, ook wel Ja-tenzij of OPT-out genoemd. Wat zeggen mensen die toch tegen zijn: …,…

nu LIVE!.

ADR_top_10_LIVE

Geplaatst in ActieveDonorRegistratie, nieuws, persbericht Getagd met , , ,

Donorweek werkt niet meer dus het ADR wetsvoorstel kan niet wachten.

2mh_nu-of-nooitweb

De Donorweek van 2014, de vijfde editie op rij, had na 6 dagen nog maar 16.000 registraties opgeleverd. Afgelopen weekend is dit ‘plots’ gestegen naar 27.433. Dat lijkt veel, maar is slechts 0,4% van de ruim 7 miljoen niet geregistreerde Nederlanders. Een druppel op een gloeiende plaat en nog minder dan voorgaande jaren. Het is dan ook te hopen dat het Actieve Donorregistratie wetsvoorstel ingediend door Pia Dijkstra van D66 zeer snel in de Tweede Kamer wordt besproken. Lees meer ›

Geplaatst in orgaandonatie, persbericht Getagd met , , , , ,

Donorweek 2014 nu al de beste ooit?

Donorweek 2014 nu al de beste ooit

Aandacht voor mensen op de wachtlijst orgaandonatie is goed. Dat de overheid mensen stimuleert om zelf bewust een keuze te maken of ze ooit orgaandonor willen zijn, ook. De vraag is echter of dat met donorweken, met 2014 nu al op voorhand de beste ooit, wel wordt bereikt.

Na elke donorweek verschenen er veel artikelen en succesverhalen.  Zo ook in 2010, 2011, 2012, 2013,  elke keer suggereren die berichten dat we als Nederland goed bezig zijn en dat we record na record breken. We zijn wereldkampioen.

Na heel veel jaren Masterplan Orgaandonatie zijn er eindelijk positieve cijfers zichtbaar, maar wat betreft het percentage Nederlanders dat zelf bewust een keuze maakt doen we het slecht. En is het er met 5 donorweken voor een zeer aardig budget en vele BN’ers niet beter op geworden. Lees meer ›

Geplaatst in orgaandonatie Getagd met , , , ,

Meer artsen verenigingen pleiten voor verandering!

2mh_goednieuws_web

De Nederlandse Vereniging van Spoedeisende Hulp Artsen heeft zojuist een helder pleidooi gepubliceerd. Hierin vragen zij aandacht voor de problemen met het huidige donorregistratie systeem. Zij pleiten voor een drastische oplossing om de registratiegraad in onder de Nederlandse bevolking te vergroten. Recent pleitte de Nederlandse Vereniging voor Intensive Care  reeds actief voor wetswijziging orgaandonatie. Lees meer ›

Geplaatst in donorregistratie Getagd met , , ,

NRC Opinie – “Overheid laat nabestaanden orgaandonatie opknappen”

ADR_NRC_orgaandonatie

Het artikel zoals dat 26-09-2014 in NRC Opinie verscheen met daarin het betoog dan zelfbeschikking juist gebaat is bij een verlichte donorkeuze. Lees meer ›

Geplaatst in orgaandonatie Getagd met , , , , ,

Onterecht te positief!

16 september gaf de NTS, mede op navraag van 2MH, eindelijk meer inzicht in de wachtlijst(en). Weliswaar alleen voor nieren, maar wel een begin. Hieruit komt nu eindelijk de niet actieve wachtlijst naar voren: 1.891 personen komen (nog) niet in aanmerking voor de echte wachtlijst, omdat ze er o.a. vanwege medische redenen niet op mogen. Dit aantal is gestegen in de afgelopen jaren, onduidelijk is echter waarom. Het zou wel kunnen betekenen dat het probleem zich verplaatst. Wij vinden het dan ook niet gepast dat de NTS nu benadrukt dat het positief is dat de actieve wachtlijst daalt. Lees meer ›

Geplaatst in orgaandonatie Getagd met , , ,

Zelfbeschikking of fopspeen?

 -

Donorcampagnes gericht op 18-jarigen hebben succes

Is dat zo? Tja,.. Wie zei dat? De Nederlandse Transplantatie Stichting (NTS) Waarom? Geen idee Wat is het probleem? Mensen kiezen niet zelf Waarom is deze stelling erg? Afleidend nieuws verbergt het probleem. Waarom zijn jullie boos? Goed bedoeld maar in het huidig klimaat kan het verkeerd gebruikt worden in de evaluatie van het Masterplan Orgaandonatie en de Actieve Donorregistratie (ADR) discussie. Lees meer ›

Geplaatst in orgaandonatie Getagd met , , ,

Oude berichten